Przejdź do treści

Astronom Kazimierz Czernis nagrodzony Medalem Senatu RP

Dr Kazimierz Czernis (Kazimieras Černis)

Polsko-litewski łowca planetoid i komet, dr Kazimierz Czernis, otrzymał Medal Senatu RP. Astronom wielu odkrytym przez siebie planetoidom nadał nazwy związane z Polską lub wspólną historią Polski i Litwy.

13 października 2026 r. w Senacie odbyła się uroczystość wręczenia Medalu Senatu RP. Jego laureatem został dr Kazimierz Czernis (Kazimieras Černis, ur. 1958 roku), Polak z obywatelstwem litewskim, mieszkający w Wilnie i pracujący na Uniwersytecie Wileńskim. W swojej pracy naukowej zajmuje się między innymi obserwacjami planetoid i komet. Jest odkrywcą lub współodkrywcą ponad 250 planetoid i 25 komet. Co więcej, na koncie swoich odkryć Kazimierz Czernis ma także obiekt (420356) Praamżius, którego orbita przebiega poza orbitą Neptuna – być może jest to planeta karłowata.

Wniosek o przyznanie odznaczenia zgłosiły Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii (PTMA) oraz Polskie Towarzystwo Astronomiczne (PTA).

Dr Czernis nie mógł niestety wziąć udziału w uroczystości osobiście. W jego imieniu medal odebrała córka Alina Černyte. Medal wręczyła Marszałek Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska. W uroczystości uczestniczyli prezesi i wiceprezesi Polskiego Towarzystwa Astronomicznego oraz Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii, a także osoby związane z niektórymi nazwami planetoid, m.in. przedstawiciele Płońska i tamtejszego obserwatorium astronomicznego, rodzina Poczobutów, przedstawicielka zakonu Urszulanek.

 

Wręczenie Medalu Senatu RP - Kazimierz Czernis

Marszałek Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska wręcza Medal Senatu RP (po lewej). Nagrodzony nim został dr Kazimierz Czernis. W jego imieniu medal odbiera córka Alina Černyte (po prawej). W tle od lewej: Sebastian Soberski - prezes Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii (PTMA) oraz Michał Tomczak - prezes Polskiego Towarzystwa Astronomicznego (PTA). Fot. Tomasz Paczos, Kancelaria Senatu.

 

Alina Černyte z medalem Senatu RP, który odebrała w mieniu ojca - Kazimierza Czernisa

Alina Černyte z medalem Senatu RP, który odebrała w mieniu ojca - Kazimierza Czernisa. Fot.: Krzysztof Czart.

 

Alina Černyte w towarzystwie prezesów PTMA i PTA

Alina Černyte w towarzystwie prezesa PTMA (Sebastian Soberski, po lewej) i prezesa PTA (Michał Tomczak, po prawej). Fot.: Krzysztof Czart

 

Uczestnicy uroczystości wręczenia Medalu Senatu RP astronomowie Kazimierzowi Czernisowi

Uczestnicy uroczystości wręczenia Medalu Senatu RP astronomowi Kazimierzowi Czernisowi. Fot. Tomasz Paczos, Kancelaria Senatu.

 

Poniżej lista planetoid odkrytych lub współodkrytych przez Kazimierza Czernisa, o nazwach związanych z Polską.

Planetoidy noszące nazwy na cześć astronomów związanych z Toruniem i Wilnem 

(198820) Iwanowska – Wilhelmina Iwanowska, astronom Uniwersytetu Wileńskiego (1927- 1940), po wojnie w Obserwatorium Astronomicznym UMK w Toruniu, dyrektor Instytutu Astronomii UMK, wiceprezydent IAU (Międzynarodowej Unii Astronomicznej) 1973-1979. Planetoida odkryta w 2005 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.                                                                           

(319636) Dziewulski – Władysław Dziewulski astronom i matematyk Dyrektor Obserwatorium Wileńskiego (1919-1939). Od 1945 roku profesor UMK, prorektor, organizator Obserwatorium Astronomicznego  w Piwnicach. Planetoida odkryta w 2006 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius,        
           
Planetoidy noszące nazwy na cześć rektorów i profesorów Akademii i Uniwersytetu Wileńskiego Towarzystwa Jezusowego i Szkoły Głównej Wielkiego Księstwa Litewskiego (po kasacie zakonu jezuitów)

(327977) Skarga – Piotr Skarga jezuita, pierwszy  rektor Akademii i Uniwersytetu Wileńskiego, profesor Akademii Krakowskiej, autor „Kazań sejmowych” i „Żywotów Świętych”. Planetoida odkryta w 2007 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.                                                   
(763533) Alabiano – Garcia Alabiano, hiszpański jezuita, drugi rektor Uniwersytetu Wileńskiego (następca Piotra Skargi). Planetoida odkryta w 2012 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Richard P. Boyle.                                                    

(191775) Poczobut – Marcin Poczobutt - Odlanicki jezuita, astronom, rektor Szkoły Głównej Litewskiej (1780-1799). Przebudował obserwatorium w Wilnie  i kierował nim. Planetoida odkryta w 2004 roku,  odkrywcy: Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.                                                               

(450737) Sarbievius – Maciej Kazimierz Sarbiewski (1595-1640) jezuita, poeta, uważany za najwybitniejszego w Europie poetę łacińskiego w XVII wieku, profesor retoryki, filozofii i teologii Akademii Wileńskiej, urodzony w Sarbiewie w pobliżu Płońska. Planetoida odkryta w 2007 roku, odkrywca: Kazimierz Czernis.                                                                                                       

(53256) Gucevičius – Laurynas Gucevičius (Wawrzyniec Gucewicz) (1753-1798), polsko-litewski architekt, profesor Szkoły Głównej Litewskiej, powstaniec kościuszkowski. Planetoida odkryta w 2008 roku, odkrywcy:  Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.                                                       

Planetoidy noszące nazwy na cześć świętych i duchownych związanych z Polską i Litwą 

(651104) Bobola – Święty Andrzej Bobola to jeden z głównych patronów Polski. Urodzony w 1591 roku jezuita poniósł męczeńską śmierć z rąk Kozaków w 1657 roku. Papież Jan Paweł II ogłosił go patronem Polski 16 maja 2002 roku, ustanawiając go orędownikiem za ojczyznę w trudnych czasach. Senat RP ogłosił rok 2027 rokiem św. Andrzeja Boboli.

(635483) Casimir – Święty Kazimierz Jagiellończyk (1458-1486), patron Litwy i Polski, patron diecezji radomskiej i Radomia, syn króla Kazimierza IV Jagiellończyka. Planetoida odkryta w 2013 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Ilgmārs Eglītis.                                                                                                 
(798737) Faustina – Święta Faustyna - Faustyna  Kowalska (1905- 1938), polska zakonnica Apostołka Miłosierdzia Bożego, autorka Dzienniczka, W Wilnie powstał obraz Jezusa Miłosiernego według jej wizji. Planetoida odkryta w 2012 roku,  odkrywcy: Kazimierz Czernis i Richard P. Boyle.

(79877) Ledochowska - Święta Urszula Ledóchowska (1865-1939), polska zakonnica, założycielka Zakonu Serca Konającego Jezusa (zakon Urszulanek), jej rodzina jest związana z Toruniem. Planetoida odkryta w 2012 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Richard P. Boyle.                                                                 
(722063) Andrasz – Józef Andrasz (1891 – 1963), polski jezuita, spowiednik (opiekun duchowy)  Św. Faustyny. Planetoida odkryta w 2013 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Richard P Boyle.                                                                           

(565184) Janusz – Robert M. Janusz (ur. w 1964 r.) polski jezuita, astrofizyk i filozof, badacz materii międzygwiazdowej i gromad gwiazd. Planetoida odkryta w 2012 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Richard P. Boyle,.                                                                          

Planetoidy noszące nazwy na cześć innych polskich astronomów, w tym obywatela Litwy 

(776675) Jędrzejewicz – Jan Walery Jędrzejewicz (1835-1887), polski lekarz i astronom, prowadził praktykę lekarską i założył obserwatorium astronomiczne w Płońsku, obserwował głównie gwiazdy podwójne i komety, badał widma Słońca i komet, autor podręcznika Kosmografia. 
Planetoida odkryta w 2017 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis  i Ilgmārs Eglītis.

(324787) Włodarczyk – Ireneusz Włodarczyk (1950 - 2026) polski astronom z Obserwatorium w Chorzowie, specjalizujący się w obliczeniach orbit komet i planetoid, członek Komisji Olimpiady Astronomicznej, Członek Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii w Rozdrażewie, pow. Krotoszyn. Planetoida odkryta w 2007 roku, odkrywca: Kazimierz Czernis.    
                                                                                                 
(189396) Sielewicz – Henryk Sielewicz (ur. w 1949 r., litewski astronom amator, Polak,  astrofotograf mieszkający w odległych 25 km  od Wilna Ławaryszkach (lit. Lavoriškės), konstruktor teleskopów i szlifierz zwierciadeł astronomicznych. Planetoida odkryta w 2008 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.    
                                                                        
Planetoidy noszące nazwy na cześć Henryka Sienkiewicza  i Uniwersytetu Ignatianum  

(292490) Sienkiewicz – Henryk Sienkiewicz (1846-1916), polski powieściopisarz i publicysta, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury. 
Planetoida odkryta w 2007 roku, odkrywca: Kazimierz Czernis.

(296968) Ignatianum – Uniwersytet Ignatianum (dawniej Akademia Ignatianum), uczelnia kościelna w Krakowie posiadająca uprawnienia państwowe, prowadzona przez Towarzystwo Jezusowe (zakon Jezuitów). Planetoida odkryta w 2010 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.

Inne planetoidy

(424613) Kraszewski – Józef Ignacy Kraszewski (1812-1887), polskim pisarz, historyk, wydawca, malarz i muzyk. Planetoida odkryta w 2010 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.                                             

Planetoidy noszące nazwy postaci i miejsc ważnych dla historii i kultury Polski i Litwy nazwane w języku litewskim

(202093) Jogaila – Władysław II Jagiełło (lit. Jogaila)  (1348 – 1434), Wielki Książę Litewski (1377-1434), Król Polski (1368-1434). Planetoida odkryta w 2004 roku, odkrywcy:  Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.

(321324) Vytautas – Witold (lit. Vytautas), Namiestnik Litwy (1392-1401), Wielki Książę Litewski (1401 – 1430). Dowódca wojsk litewsko-ruskich w Bitwie pod Grunwaldem. Planetoida odkryta w 2009 roku, odkrywcy:  Kazimierz Czernis  i Ilgmārs Eglītis.

(210147) Žalgiris – Grunwald (lit. Žalgiris), nazwa nadana na cześć zwycięstwa wojsk polsko-litewskich  w Bitwie pod Grunwaldem .
Planetoida odkryta w 2006 roku, odkrywcy:  Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius,

(169568) Baranauskas – bp Antanas Baranauskas  (Antoni Baranowski) (1835-1902) biskup sejneński, poeta, opracował zasady gramatyki języka litewskiego, pisał poezję w języku litewskim i polskim, zabiegał o pojednanie wiernych narodowości polskiej i litewskiej. Planetoida odkryta w 2002 roku, odkrywcy: Kazimierz Czernis i Justas Zdanavičius.

 

Więcej informacji:

 

Autor: Krzysztof Czart

Listę planetoid zebrał: Czesław Stawikowski

 

Zdjęcie na górze:

Dr Kazimierz Czernis (Kazimieras Černis). Kadr z filmu "Astronomka - Wilhelmina Iwanowska ". Źródło: PTA.

 

 

 

Reklama