Rozbłysk klasy X1.9, pochodzący z nowej plamy słonecznej AR4299, spowodował silne zakłócenia radiowe. Klasa X rozbłysku oznacza grupę najbardziej intensywnych rozbłysków, a numer dostarcza informacji na temat jego siły. Na domiar złego, gigantyczna plama słoneczna AR4294 się obraca, więc według specjalistów może być źródłem kolejnych intensywnych rozbłysków.
Erupcja, która swój szczyt miała 30. listopada przed godziną dziesiątą rano czasu wschodniego, spowodowała silne zakłócenia łączności radiowej w obrębie oświetlonej przez Słońce części Ziemi, w tym w niemal całej Australii i części południowo-wschodniej Azji.
Zdjęcie koronograficzne z sondy SOHO ujawniło szybki, częściowy koronalny wyrzut masy (coronal mass ejection, CME) typu halo. Zjawisko CME polega na wyrzuceniu przez Słońce w przestrzeń kosmiczną plazmy wraz z polem magnetycznym. Potwierdzono jednak, że rozbłysk nie jest wymierzony w Ziemię.
Grupa plam odpowiedzialna za kilka rozbłysków klasy X w zeszłym miesiącu - AR4294, została podzielona na trzy grupy, z powodu jej rozmiaru i złożoności. Ponadto, od tamtego czasu urosła i do tego zwraca się w stronę Ziemi.
Rozbłyski słoneczne wpływają negatywnie zarówno na komunikację radiową, jak i sygnały nawigacyjne oraz sieci elektroenergetyczne. Ponadto mogą być niebezpieczne dla astronautów i statków kosmicznych.
Prognozerzy pogody kosmicznej z NOAA (National Oceanic and Atmospheric Administration – Narodowej Administracji Oceanicznej i Atmosferycznej w Stanach Zjednoczonych) prognozują prawdopodobną kontynuację rozbłysków klasy M oraz niewielką szansę na wystąpienie rozbłysków klasy X w najbliższych dniach. Chociaż nie wykryto żadnych CME wymierzonych w Ziemię, aktywność AR4294 może zmienić ten stan rzeczy.
Z kolei według prognoz, warunki geomagnetyczne będą raczej spokojne do 3. grudnia, kiedy przewidywana jest mała burza magnetyczna, wywołana przez strumień wiatru słonecznego pochodzący z dziury koronalnej o ujemnej polarności pola magnetycznego.
Opracowanie: Zuzanna Wrzeszcz
Więcej informacji:
- Sun unleashes powerful X-class solar flare, knocking out radio signals across Australia
- Strong Flare Erupts From Sun
Żródła: space.com, NASA
Na zdjęciu: rozbłysk słoneczny klasy X1.9, źródło: NASA / SDO i grupy badawcze AIA, EVE oraz HMI / helioviewer.org
