Przejdź do treści

Jak zbadać Marsa w Himalajach?

Jak badać Marsa w HImalajach?

Zespół z Akademii Górniczo-Hutniczej wziął udział w ekspedycji badawczej Spaceward Bound India Program, która odbyła się w regionie Ladakh w Himalajach. Ekspedycją kierowała dr Agata Kołodziejczyk, a w badaniach uczestniczyli studenci z kół naukowych AstroBio AGH oraz AGH Skylink. 

Ekspedycja badawcza Spaceward Bound India Program odbyła się w dniach 17–29 lipca 2025 r. Jej organizatorem po stronie indyjskiej była prywatna firma kosmiczna Protoplanet, która prowadzi budowę najwyżej położonego habitatu na Ziemi – HOPE (Himalayan Outpost for Planetary Exploration). Udział w ekspedycji wymagał od jej uczestników kilkumiesięcznych treningów sprawnościowych i wytrzymałościowych, przygotowujących ich do pracy w ekstremalnych warunkach wysokogórskich.

Wydział Technologii Kosmicznych AGH we współpracy z Uniwersytetem Jagiellońskim Collegium Medicum oraz Centrum Szkolenia Analogowych Astronautów opracował sześć eksperymentów astrobiologicznych przeznaczonych do realizacji podczas misji w Himalajach. 

Misja zespołu z AGH koncentrowała się na eksploracji środowiska analogowego Marsa, rozciągającego się w dolinie jednego z najwyżej położonych słonych jezior – Tso Kar (4500 m n.p.m.), unikatowego pod względem astrobiologicznym obszaru, doskonale symulującego warunki panujące na Czerwonej Planecie. 

Jednym z głównych zadań misji było poszukiwanie i pobieranie próbek organizmów ekstremofilnych z powierzchni gleby oraz z gorących źródeł hydrotermalnych. Przeprowadzono również analizę próbek powietrza, wody i gleby. Zespół AGH zbadał potencjał środowisk bogatych w ekstremofile – gorącego źródła Puga oraz jeziora Tso Kar – pod kątem ich znaczenia dla badań astrobiologicznych. Dodatkowo zgromadzono cenne dane dotyczące mechanizmów adaptacyjnych układu krążenia człowieka do warunków wysokogórskich i niskiego poziomu tlenu.

Na miejscu zespół AGH napotkał szereg nieprzewidzianych trudności, takich jak ograniczenia w komunikacji zdalnej – m.in. brak możliwości korzystania z trackerów GPS – oraz zakaz wywozu próbek biologicznych i brak możliwości ich analizy na miejscu. W przypadku organizacji kolejnej wyprawy naukowcy planują zabrać ze sobą mobilny sprzęt umożliwiający przeprowadzanie analiz in situ. Dodatkowo zamierzają uzyskać licencję radiooperatora w Indiach, co pozwoli na legalne korzystanie z łączności radiowej i usprawni komunikację w trudnych warunkach terenowych.

Po zakończeniu obozu badawczego nad jeziorem Tso Kar, zespół AGH odwiedził Uniwersytet w Ladakh, gdzie zaprezentował projekty kosmiczne realizowane przez uczelnię, nawiązał kontakty z lokalnymi naukowcami oraz zwiedził laboratoria, rozpoznając możliwości przyszłej współpracy oraz udziału w przyszłych misjach badawczych do regionu Ladakh. W ramach dalszych działań badawczo-naukowych zespół z AGH planuje opracowanie nowych narzędzi inżynieryjnych oraz metod umożliwiających skuteczniejsze badanie form życia w ekstremalnych warunkach środowiskowych.

Zdjęcie – archiwum prywatne Agaty Kołodziejczyk

Źródło: AGH

Opracował: Paweł Z. Grochowalski 

Reklama