Przejdź do treści

Mapa całego nieba w linii wodoru neutralnego

Dzięki radioteleskopom z Niemiec i Australii naukowcy opracowali mapę całego nieba w paśmie wodoru neutralnego na długości fali 21 cm. Nowe mapy zaprezentowały instytuty Max-Planck-Institut fuer Radioastronomie (MPIfR) oraz International Centre for Radio Astronomy Research (ICRAR).

Nowy przegląd nieba nosi nazwę HI4PI, co stanowi nawiązanie do wodoru neutralnego (HI) i kąta bryłowego dla całej sfery, który jest równy 4π w steradianach. Powstał dzięki obserwacjom radioastronomicznym prowadzonym przy pomocy 100-metrowego radioteleskopu w Effelsbergu w Niemczech oraz 64-metrowego radioteleskopu w Parkes w Australii. Obserwacje prowadzono na linii o długości fali 21 cm, czyli linii emisyjnej wodoru neutralnego. Łącznie wykonano ponad milion obserwacji obejmujących około 10 milionów punktów na niebie. Ilość zebranych danych danych to dziesiątki terabajtów.

Samo skierowanie radioteleskopu na dany punkt i zarejestrowanie sygnału radiowego to jednak nie wszystko. Badacze musieli opracować skomplikowane algorytmy do oczyszczenia danych z wszelkich zakłóceń od radiowego szumu generowanego przez nasza cywilizację. A czas potrzebny na obróbkę danych był sporo większy niż poświęcony na same obserwacje (na które spożytkowano tysiące godzin).

Nowa mapa HI4PI jest następczynią przeglądu o nazwie Leiden-Argentine-Bonn (LAB). Wtedy użyto radioteleskopów klasy 30 metrów. Teraz zastosowane zostały instrumenty zdecydowanie większe i nowocześniejsze odbiorniki. Dzięki temu uzyskano dwa razy większą czułość i cztery razy lepszą rozdzielczość. W pracach wykorzystano dane z przeglądów Effelsberg-Bonn HI Survey (EBHIS) oraz Galactic All-Sky Survey (GASS).

Wodór neutralny, oznaczany HI, to najpowszechniejszy pierwiastek w kosmosie. Po raz pierwszy emisję od wodoru neutralnego na długości fali 21 cm zarejestrowano w 1951 roku.

Wyniki badań przedstawiono w czasopiśmie naukowym  „Astropnomy & Astrophysics”.

Więcej informacji:

Źródło: MPIfR / ICRAR

Na ilustracji u góry:
Mapa rozmieszczenia wodoru neutralnego na całym niebie utworzona na podstawie obserwacji radioteleskopami w Niemczech i Australii (projekt HI4PI). Kolorami oznaczono różne prędkości gazu. Źródło: Benjamin Winkel / HI4PI.

Na ilustracji poniżej:
Mapa rozmieszczenia wodoru neutralnego na całym niebie utworzona na podstawie obserwacji radioteleskopami w Niemczech i Australii (projekt HI4PI). Kolorami oznaczono różne prędkości gazu. Dodatkowo nałożono siatkę współrzędnych. Źródło: Benjamin Winkel / HI4PI.



Na ilustracji poniżej:
Mapa rozmieszczenia wodoru neutralnego na całym niebie utworzona na podstawie obserwacji radioteleskopami w Niemczech i Australii (projekt HI4PI). Kolorami wskazano różnice w zawartości wodoru neutralnego. Źródło: Benjamin Winkel / HI4PI.