Przejdź do treści

Niemieckie miasto i pustkowie w Teksasie kolejnymi obszarami ciemnego nieba

Katerda w Fuldzie na tle wieczornego nieba

Blisko 70. tysięczna Fulda (miasto w środkowych Niemczech) oraz cenny przyrodniczo obszar w Teksasie dołączyły do grona międzynarodowych obszarów ochrony ciemnego nieba. 

Fulda, położona we wschodniej Hesji i zamieszkana przez 68 tys. mieszkańców, jest największym w Europie i drugim na świecie miastem, które uzyskało status międzynarodowej społeczności ciemnego nieba. Wpływ na podjęcie przez miasto działań zmierzających do minimalizacji skutków zanieczyszczenia sztucznym światłem z pewnością miało utworzenie w 2014 r. Rezerwatu Ciemnego Nieba Rhön, położonego bezpośrednio na wschód od Fuldy. 

Sąsiedztwo rezerwatu ciemnego nieba oraz istniejące na terenie miasta obiekty związane z astronomią m.in. jeden z najstarszych zegarów słonecznych w Niemczech, planetarium, oraz obserwatorium szkolne mogą, w zamyśle władz miasta, mieć wpływ na rozwój  ekoturystyki, w tym astroturystyki w całym regionie, a jednym z czynników mających stymulować ten rozwój jest utworzenie Dark Sky City w Fuldzie (jak samo miasto się reklamuje, lub w języku niemieckim jako Sternenstadt). Dodatkowym celem starań ośrodka była chęć utworzenia swoistej symbiozy z pobliskim rezerwatem, dla którego Fulda jest największym źródłem zanieczyszczenia sztucznym światłem. 

W ostatnich latach zmodernizowano część oświetlenia zewnętrznego na terenie miasta, jednak znaczna liczba z ponad 8,5 tys. źródeł światła nadal czeka na wymianę bądź dostosowanie do wymogów stawianych przez Międzynarodowy Związek Ciemnego Nieba (IDA). Ze względu na rozmiary miasta i wynikające z tego problemy logistyczno-finansowe przy modernizacji sieci oświetleniowej IDA zgodziła się przyznać tymczasowy status międzynarodowej społeczności ciemnego nieba Fuldzie. W zamian miasto jest zobowiązane do całkowitego dostosowania się do wymogów stawianych przez IDA do końca 2027 r. 

Problemów z dostosowaniem sieci oświetlenia zewnętrznego nie miało drugie z omawianych miejsc, tj. położony w Teksasie stanowy obszar przyrody Devils River, ponieważ na jego terenie znajduje się tylko kilkadziesiąt źródeł sztucznego światła, z czego większa część już spełnia stosowne wymogi. Obszar ten jest jednym z najciemniejszych miejsc w całym stanie – pomiary wskazują średnio ponad 21,8 mag/arcsec2. Odwiedzany jest przez ok. 4 tys. osób rocznie i jest miejscem rekreacji oraz spotkań z przyrodą głównie dla mieszkańców z sąsiednich hrabstw. 

Ustanowienie międzynarodowego sanktuarium ciemnego nieba nad Devils River, jednym z dopływów Rio Grande, miało w założeniu dwa główne cele. Pierwszym było wprowadzenie ciągłej ochrony nocnego krajobrazu, ze względu na wyjątkowo ciemne niebo jak i zamieszkującą te tereny nocną faunę, zeprezentowaną m.in. przez liczna populację nietoperzy. Dodatkowo, nowy „gwiezdny” status tego obszaru ma za zadanie wypromować problematykę zanieczyszczenia sztucznym światłem za pomocą turystyki astronomicznej i wydarzeń organizowanych na terenie Sanktuarium. 

Obydwa utworzone obszary ochrony nocnego krajobrazu są w pewnym sensie wyjątkowe: Fulda jest pierwszą międzynarodową społecznością ciemnego nieba utworzoną na terytorium Niemiec, z kolei Devils River jest pierwszym międzynarodowym sanktuarium tego typu w Teksasie (szóstym na całym świecie). 

Więcej informacji:

 

Źródło: IDA

Na zdjęciu: Katerda w Fuldzie na tle wieczornego nieba. Źródło: IDA.