Przejdź do treści

Pomorze Zachodnie w infrastrukturalnych objęciach Uranii

Obserwatoria astronomiczne - Koszalin, Słupsk, Szczecinek
W ostatnim okresie w mediach pojawiło się dużo informacji o infrastrukturalnych planach związanych z astronomią i zaangażowaniem lokalnych społeczności w jej popularyzację na Pomorzu Zachodnim. Warto podsumować co aktualnie w tym temacie dzieje się w Koszalinie, w Słupski i w Szczecinku.

Samorządowa infrastruktura dla miłośników astronomii na Pomorzu Zachodnim. Koszalin - duża i wszechstronna aktywność obserwatorium astronomicznego działającego w ramach lokalnego Pałacu Młodzieży. Słupsk - obserwatorium astronomiczne najwcześniej w przyszłym roku (brak wykonawcy). Szczecinek - projekt obserwatorium i planetarium w ramach zagospodarowania zabytkowej wieży ciśnień do końca stycznia 2017 r. Władze miasta liczą na wsparcie lokalnych firm w pozyskiwaniu środków z unijnych funduszy na sfinansowanie placówki popularyzującej naukę.

Koszalin
W tym blisko 110 tysięcznym mieście, od momentu oficjalnego otwarcia 1 września 2016 roku bardzo aktywnie funkcjonuje obserwatorium astronomiczne wybudowane z inicjatywy społecznej ze środków miasta w ramach budżetu obywatelskiego. Zlokalizowany w południowej części Koszalina, ładny, funkcjonalny i nowoczesny obiekt jest posadowiony na wydzielonym i ogrodzonym terenie zielonym, w obrębie Zespołu Szkół nr 10 im. Bolesława Chrobrego przy ulicy Gnieźnieńskiej. Obserwatorium działa przy Pałacu Młodzieży w Koszalinie, a jego kierownikiem jest prof. nadzw. dr hab. inż. Robert Suszyński. Aktywność tej placówki naukowo-edukacyjnej można śledzić na stronach lokalnego PM oraz na stronie obserwatorium. Warto skorzystać z bogatej oferty obserwatorium, do której należą m.in. cykle wykładów popularno-naukowych z astronomii (np. sobotnich tzw. SoWA), nocne obserwacje astronomiczne, lekcje oraz warsztaty tematyczne dla dzieci i młodzieży. W aktywność edukacyjną i popularyzatorską koszalińskiego obserwatorium mocno zaangażował się Jacek Niezgoda, nauczyciel fizyki w I LO w Koszalinie, absolwent astronomii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Słupsk
Prezydent Miasta Słupska wydał decyzję (Decyzja nr 425 z dnia 18 listopada 2016 r.) o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę obserwatorium astronomicznego wraz z zagospodarowaniem terenu i niezbędną infrastrukturą techniczną na terenie Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 3 przy ul. M. Zaborowskiej. Niestety ostatnie postępowanie przetargowe na budowę obserwatorium astronomicznego prowadzone przez Wydział Inwestycji Urzędu Miejskiego w Słupsku zostało w związku z brakiem ofert realizacyjnych unieważnione w dniu 2 grudnia br. Postępowanie to obejmowało jedynie część zadania „Obserwatorium Astronomiczne Słupski Budżet Partycypacyjny 2016” albowiem dostawa wyposażenia ma być przedmiotem odrębnego postępowania. Według specyfikacji unieważnionego zamówienia kopuła obserwatorium prefabrykowana lub wykonana rzemieślniczo z laminatu poliestrowego lub podobnego miała mieścić się w rozwiązaniach przestrzennych przetargowej dokumentacji projektowej. Jeśli kolejne działania władz Słupska w tej sprawie zakończą się sukcesem to niewielkie słupskie obserwatorium (o kubaturze ok. 17 m³) oddane będzie do dyspozycji miłośników astronomii dopiero w 2017 roku.

W jego efektywnych zagospodarowaniu z pewnością przyda się wiedza i praktycznie doświadczenie obserwacyjne osób skupionych wokół Michała Wyki, członka PTMA i internetowej grupy tematycznej: Astronomia - Słupsk - My.

Szczecinek
Konsorcjum firm, którego liderem jest spółka "Studium" z Warszawy zostało w wyniku postępowania przetargowego wykonawcą projektu odrestaurowania zabytkowej wieży ciśnień i adaptacji jej na obserwatorium astronomiczne. Za dostarczony do 31 stycznia 2017 roku projekt, jego wykonawca ma otrzymać ponad 160 tysięcy złotych. W październiku br. z udziałem geologów dokonano kilku odkrywek i odwiertów by sprawdzić, co kryje wieża u swoich podstaw. Wyniki tych prac mają być uwzględnione w przygotowywanej dokumentacji projektowej.

We wrześniu władze samorządowe Szczecinka udostępniły wstępną wizualizację projektu. Według niej odrestaurowana i zaadaptowana na obserwatorium wieża ciśnień ma mieć odbudowany górny korpus (zdemontowany ze względów bezpieczeństwa w 2012 r.), nad którym pojawi się kopuła obserwacyjna z otaczającym ją tarasem widokowym. Poniżej znajdzie się miejsce na pomieszczenia techniczne i salki edukacyjne. Zrezygnowano z umieszczania pomieszczenia planetarium w korpusie wieży. W projekcie planetarium przewidziane jest, jako obiekt dobudowany do wieży wraz z zapleczem sanitarnym. Architektura kopuły oraz łącznika inspirowana będzie infrastrukturą lotniczą i projektami baz na Księżycu oraz Marsie.

Władze miasta szacują wstępnie koszt całej inwestycji na kwotę około 4,5 mln zł. W pierwszej kolejności realizowane będą prace konserwacyjne i budowlane. Całość pierwszej fazy projektu ma kosztować około 2-2,5 mln zł. Pozostała część finansowania ma umożliwić m.in. zakup kompletu wyposażenia dla tej placówki mającej propagować naukę.
Miasto podejmuje działania by dofinansowanie tej inwestycji z zewnętrznych źródeł było możliwie największe. W tym celu lokalny wydział rozwoju przygotowuje dokumentację niezbędną do ubiegania się o środki z programów operacyjnych Unii Europejskiej przeznaczanych na tego typu projekty. W ramach tych działań Burmistrz Jerzy Hardie-Douglas wystosował 14 listopada br. list do przedstawicieli firm działających w Szczecinku z prośbą o wsparcie inicjatywy zmierzającej do utworzenia w mieście placówki propagującej nauki ścisłe i techniczne dziedziny wiedzy.

Fragment listu: „Aby zachęcić dzieci i młodzież do nauk ścisłych, chcąc przełamać stereotyp trudnych i nieciekawych kierunków technicznych, planowane jest na terenie naszego miasta uruchomienie innowacyjnych rozwiązań w dziedzinie edukacji, które przyczynią się do kształtowania kluczowych kompetencji (twórcze myślenie, kooperacja) oraz rozbudzenia zainteresowania naukami ścisłymi, poprzez stworzenie ośrodka popularyzującego naukę, polegającego na przebudowie istniejącej, byłej wieży ciśnień na obserwatorium astronomiczne i planetarium. Planowana inwestycja, nie dość, że uchroni jeden z najbardziej charakterystycznych dla Szczecinka zabytków przed zniszczeniem, to przede wszystkim będzie wprowadzała nowe usługi edukacyjne, niedostępne dotychczas dla mieszkańców naszego obszaru. W swoich założeniach ośrodek popularyzujący naukę, oprócz kultywowania tradycji astronomicznych, zapoczątkowanych w Szczecinku przez Adama Giedrysa, ma pobudzać ciekawość świata, inspirować do aktywnego poszukiwania, uczenia się przez dociekanie i kreatywne eksperymentowanie. Stworzenie infrastruktury pozwalającej w sposób innowacyjny przekazywać wiedzę, zachęcającej do twórczego odkrywania, przyczyni się w sposób bezpośredni do zwiększenia zainteresowania naukami ścisłymi oraz do podwyższenia poziomu nauczania, a w dalszej kolejności przełoży się na liczbę absolwentów kierunków technicznych, a tym samym zwiększy dostępność do potrzebnej na rodzimym rynku pracy, wykwalifikowanej kadry z wykształceniem technicznym."

Więcej informacji:
Pałac Młodzieży w Koszalinie
Obserwatorium Astronomiczne w Koszalinie
Urząd Miasta w Słupsku
Urząd Miasta w Szczecinku
Miasto z Wizją (lokalny portal internetowy)


(*) Urania to imię greckiej muzy astronomii.


Zdjęcie:opracowanie własne
Koszalin - kopuła obserwacyjna Obserwatorium Astronomicznego w Koszalinie. Wizyta członków Klubu Astronomicznego "SATURN" z I LO w Kołobrzegu. Źródło: Pałac Młodzieży w Koszalinie.
Słupsk- kopuła obserwacyjna - projekt. Źródło: Urząd Miasta w Słupsku.
Szczecinek - wstępny projekt obserwatorium i planetarium w Szczecinku. Źródło: Urząd Miasta w Szczecinku.