Przejdź do treści

Sonda Hayabusa2 wylądowała na asteroidzie Ryugu

img

Japońska sonda Hayabusa2 wylądowała na asteroidzie Ryugu. Wnioskując po danych przesłanych przez sondę operacja się udała.

Sonda Hayabusa2 dotarła do asteroidy Ryugu 27 czerwca 2018 roku. Ryugu to mierząca 880 m asteroida klasy C, bogata w węgiel. Do tej pory statek wypuścił na jej powierzchnię trzy urządzenia i wykonał kilka zbliżeń umożliwiających dokładne zbadanie jej cech z bliska.

Kolejnym celem misji było lądowanie na asteroidzie przez samą sondę i pobranie z niej próbek, które następnie wrócą na Ziemię. Początkowo ta operacja była planowana na 2018 rok, jednak po przybyciu do Ryugu okazało się, że asteroida jest pod względem lądowania bardzo trudna - brakuje dużych płaskich powierzchni.

Naukowcy w końcu znaleźli docelowe miejsce lądowania. Strefa nazwana L08-E1 spełniała większość postawionych przez zespół wymogów: znajdowała się w pasie szerokości geograficznej 30 S - 30 N, inklinacja powierzchni nie przekraczała tam 30 stopni, a temperatura powierzchni była mniejsza niż 97 stopni Celsjusza. Zagęszczenie wysokich głazów nie było też zbyt wysokie i żaden nie przekraczał wysokości 50 cm.

img
Region L08, który wybrano ostatecznie do przeprowadzenia operacji lądowania, w sąsiedztwie innych kandydatur. Źródło: JAXA.

Ostatecznie wybranemu miejscu nie udało się spełnić jednego z warunków: początkowo planowano, by wybrany region lądowania był płaski na szerokość 100 m. Niestety takich miejsc na Ryugu nie ma. Nie ma regionu płaskiego o średnicy 30 m. Dlatego zespół misji musiał zmienić technikę wykonania lądowania, która miała być wykorzystana dopiero przy badaniu sztucznego krateru w dalszej fazie misji. Tzw. technika pinpoint touchdown umożliwia dokładność nawigacyjną na poziomie 3 m. Ostatecznie więc średnica miejsca lądowania wynosi 6 m.

img
Miejsce planowanego lądowania w strefie L08 (L08-E1). Elipsami oznaczono większe przeszkody terenowe, a znakiem x specjalny marker, który został upuszony na powierzchnię asteroidy. Źródło: JAXA.

Operacja lądowania

Operacja pierwszego lądowania rozpoczęła się 21 lutego 2019 roku o godzinie 5:13 czasu polskiego. Wtedy sonda zaczęła zbliżanie do asteroidy z odległości 20 km od niej. Początkowo prędkość zbliżania wynosiła 90 cm/s.

O 10:33, gdy statek był już w odległości 4,5 km od obiektu, zmniejszył prędkość zbliżania do 10 cm/s. O 22:02 gdy Hayabusa2 była 500 m od powierzchni asteroidy zespół misji podjął decyzję o kontynuacji operacji.

Dotknięcie powierzchni asteroidy nastąpiło już 22 lutego o 0:06. Od razu po przyziemieniu i wykonaniu próby pobrania próbek przez specjalne ramię sonda, w tej samej sekundzie sonda odpaliła silniki i zaczęła się oddalać od asteroidy.

img
Szczegóły ostatniej fazy zbliżenia sondy Hayabusa2 podczas operacji lądowania. Źródło: JAXA.

Do wykonania pobrania próbki podczas lądowania użyto specjalnego pistoletu, który wystrzelił w powierzchnię asteroidy przy użyciu pirotechniki metalowy nabój, który miał spowodować podniesienie materiału z asteroidy i jego wpadnięcie do specjalnego ramienia sondy.

img
Metalowy nabój - kopia naboju, który został użyty w operacji pobrania próbek podczas lądowania sondy Hayabusa2. Źródło: JAXA.

Najbliższe plany

Teraz sonda wykonuje operację wznoszenia. Powinna wrócić do pozycji wyjściowej 27 lutego 2019 roku.

W najbliższym czasie powinniśmy otrzymać pierwsze zdjęcia z kamery na ramieniu do pobierania próbek i inne dane, które potwierdzą, że cała operacja przebiegła prawidłowo.

Źródło: JAXA

Więcej informacji:

Na zdjęciu: Zdjęcie Ryugu wykonane podczas operacji lądowania przez kamerę ONC-T 21 lutego 2019 roku, w odległości 180 m od powierzchni. Źródło: JAXA.