Przejdź do treści

Utworzono park ciemnego nieba na terenie Wielkiego Kanionu Kolorado

Droga Mleczna nad Wielkim Kanionem

W ubiegłym tygodniu ogłoszono powstanie parku ciemnego nieba obejmującego obszar Parku Narodowego Wielkiego Kanionu. Znany z wielu filmów krajobraz przełomu rzeki Kolorado oficjalnie objęty został ochroną przed zanieczyszczeniem świetlnym i posiada status międzynarodowego parku ciemnego nieba.

Niedawno w jednym z artykułów informowaliśmy o tym, iż jedna trzecia ludzkości nie ma szans na zobaczenie Drogi Mlecznej w miejscu swojego zamieszkania. W krajach wysokorozwiniętych odsetek ten często przekracza trzy czwarte ogółu społeczeństwa, a sytuacja ta związana jest z postępującym zanieczyszczeniem sztucznym światłem. Jednym z pomysłów na walkę z tym negatywnym zjawiskiem jest tworzenie obszarów ciemnego nieba, których obecnie funkcjonuje na całym świecie kilkadziesiąt. Większość z nich powołana została pod patronatem Międzynarodowego Związku Ciemnego Nieba (IDA), tak samo jak najnowszy z nich: Park Ciemnego Nieba Wielkiego Kanionu.

Nowo powołany obszar zajmuje powierzchnię ponad 4 tys. kilometrów kwadratowych w północnej części amerykańskiego stanu Arizona. Utworzony został na terenie jednego z najstarszych parków narodowych Stanów Zjednoczonych, który prowadzi ochronę miejscowego krajobrazu od 1919r., jednak już w 1893 r. władze federalne ustanowiły tutaj rezerwat leśny. Pod koniec lat 70 ubiegłego wieku obszar Wielkiego Kanionu został wpisany na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Zaangażowanie personelu parku w proces minimalizacji oddziaływania zanieczyszczenia świetlnego sprawiło, że wniosek o przyznanie statusu parku ciemnego nieba był jednym z najbardziej kompleksowych z jakimi do tej pory IDA miała styczność. Obecnie ponad 40 procent oświetlenia na terenie parku spełnia kryteria IDA, w związku z czym przyznano mu częściowy status ochrony ciemnego nieba, a pełny certyfikat wydany ma być w 2019 r. upamiętniając w ten sposób 100 lecie istnienia Parku Narodowego Wielkiego Kanionu. Ochrona ciemnego nieba w parku przyczyni się, oprócz podwyższenia walorów astroturystycznych, do ochrony zamieszkującej tam fauny (ponad 350 gatunków patyków, ssaków, gadów i płazów), w tym zwłaszcza gatunków charakteryzujących się nocnym trybem życia.

Większość istniejących obszarów ochrony ciemnego nieba utworzona została w Ameryce Północnej i Europie Zachodniej, jednak w Polsce również możemy odwiedzać takie tereny. Najstarszym z polskich parków ciemnego nieba jest Izerski Park Ciemnego Nieba, położony w Sudetach. Na drugim końcu południowej Polski, przy granicy z Ukrainą i Słowacją rozciąga się Park Gwiezdnego Nieba "Bieszczady", a trzeci park realizowany jest w Wielkopolsce, na terenie Izdebskiej Ostoi Ciemnego Nieba. Należy wspomnieć również o miejscowości Sopotnia Wielka na Żywiecczyźnie, w której działa zmodernizowane oświetlenie uliczne i która jest jednocześnie siedzibą Stowarzyszenia POLARIS-OPP (prowadzącego Program Ciemne Niebo), będącego polskim partnerem IDA.

Więcej informacji:


Opracowanie:
Grzegorz Iwanicki

Źródło:
IDA

Na ilustracji:
Widok Drogi Mlecznej nad Wielkim Kanionem. Źródło: IDA/NPS.