Przejdź do treści

Żegnaj Alfa Centauri, witaj, Rigil Kentaurus!

Międzynarodowa Unia Astronomiczna przyjęła oficjalną nazwę dla gwiazdy Alfa Centauri: odtąd nazywać się ona będzie Rigil Kentaurus. Jednak nazwa jej słabszego towarzysza - Proximy Centauri – zostaje zachowana.

Międzynarodowa Unia Astronomiczna (IAU) naraziła się na krytykę ze strony części miłośników astronomii już dziesięć lat temu, gdy zdegradowała Plutona do statusu planety karłowatej. Obecnie znów może „podzielić” społeczność astronomiczną, bowiem wybrała oficjalne nazwy słowne dla wielu znanych od lat nazw jasnych gwiazd, do których większość z nas zdążyła się już dobrze przyzwyczaić.

Jednym z takich przykładów jest słynna Alfa Centauri – składnik układu potrójnego i jedna z najbliższych nam gwiazd, która od lat pobudza fantazję autorów powieści i opowiadań SF oraz obserwatorów nieba. Uzyskała oficjalne miano Rigil Kentaurus. Choć może to brzmieć dziwnie i z niczym się nie kojarzyć, w rzeczywistości jest to dawna, arabska nazwa tej gwiazdy.

Decyzja została ogłoszona w ostatnim tygodniu listopada tego roku. Choć może wzbudzać pewne kontrowersje, ma swoje racjonalne wytłumaczenie – zamiarem było w tym przypadku po prostu ujednolicenie nazewnictwa. Warto dodać, że IAU „zostawiła” i przyjęła wiele znanych i zwyczajowych nazw gwiazd, między innymi dla Vegi, Mizara, Aldebarana i Syriusza. Zostawiono także nazwę Proxima Centauri, odtąd więc układ potrójny Alfa Centauri A składał się będzie z dwóch gwiazd Rigil Kentaurus A i B, i Proximy Centauri.

Rigil Kentaurus w języku staroarabskim znaczyło tyle co „Stopa Centaura”. Z czasem gwiazda ta otrzymała tzw. oznaczenie Bayera (1603), zgodnie z którym każda z gwiazd jest definiowana przez literę grecką lub łacińską oraz łacińską dopełnieniową nazwą gwiazdozbioru. Ten standard nazewnictwa używany był przez wiele kilka stuleci i nie powodów, by został szybko zapomniany – a „stara” nazwa Alfa Centauri będzie nadal w użyciu. Zmienić się mogą jednak niektóre wykresy dla gwiazd i referencje.

Rigil Kentaurus jest wciąż najbliższą nam gwiazdą ciągu głównego, a towarzysząca jej Proxima Centauri – najbliższym znanym nam układem planetarnym. Jest też trzecią pod względem jasności gwiazdą na nocnym niebie, po Syriuszu i Kanopusie, a wiele osób wciąż marzy o zbadaniu i ewentualnym zasiedleniu tego układu.

Czytaj więcej:


Źródło: Astronomy.com

Zdjęcie: Dwie jasne gwiazdy - α Centauri i β Centauri. Dużo słabsza Proxima Centauri – zaznaczona jest czerwonym kółkiem.
Źródło: Skatebiker/Wikipedia