Zmarła Janina Mazurkiewicz (1935–2026), muzealniczka i popularyzatorka nauki. Dzięki jej wysiłkom powstało muzeum Dom Mikołaja Kopernika w Toruniu, była zaangażowana też w powstanie planetarium w Toruniu.
Z głębokim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci wybitnej muzealniczki, popularyzatorki nauki i osoby szczególnie zasłużonej dla upowszechniania dziedzictwa Mikołaja Kopernika. Jej życie i działalność zawodowa nierozerwalnie związane były z Toruniem, ale także z szeroko rozumianym środowiskiem astronomicznym w Polsce, którego pozostawała aktywną i oddaną uczestniczką.
Była członkinią Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii oraz Polskiego Towarzystwa Astronautycznego. Przez wiele lat angażowała się w popularyzację wiedzy o kosmosie i historii astronomii, nie tylko od strony organizacyjnej. Jej działalność pokazywała, że dorobek nauki – a zwłaszcza dokonania Mikołaja Kopernika – może być zrozumiały dla szerokiego grona odbiorców. Łączyła środowisko naukowe z publicznością muzealną, przybliżając historię astronomii kolejnym pokoleniom.
Absolwentka Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu (1957), była uczennicą prof. Jerzego Remera i współuczestniczką realizacji idei muzeum epoki Kopernika. To właśnie u jego boku kształtowały się jej droga zawodowa oraz wizja muzeum jako miejsca żywego dialogu z przeszłością. Choć pierwotna koncepcja Muzeum Epoki Kopernika nie została w pełni zrealizowana, dzięki jej determinacji i konsekwencji powstało toruńskie muzeum – instytucja, która z czasem stała się jednym z najważniejszych ośrodków popularyzacji wiedzy o wielkim astronomie.
Dom Mikołaja Kopernika w Toruniu
Najważniejszym dziełem jej życia było powołanie i rozwój Muzeum Mikołaja Kopernika w Toruniu, którym kierowała w latach 1962–2000. Dzięki jej zaangażowaniu powstała pierwsza wystawa stała, a historyczny dom przy dawnej ul. św. Anny 15 – mieszczańska kamienica rodziny Koperników – został zaadaptowany na cele muzealne. Tworzyła również unikatową kolekcję kopernikanów, pamiątek oraz dokumentów życia społecznego, budując fundament pod dalszy rozwój instytucji.

Położenie kamienia węgielnego pod budowę Planetarium, 12 kwietnia 1984 roku. Od lewej: Janina Mazurkiewicz (w białych włosach), Wilhelmina Iwanowska, Kazimierz Schilling. Fot. A. Suwak
Planetarium w Toruniu
Janina Mazurkiewicz była jednym z głównych inicjatorów i współorganizatorów budowy toruńskiego Planetarium (1978–1994). Już w latach siedemdziesiątych podejmowano pierwsze próby powołania tej instytucji, jednak dopiero w latach dziewięćdziesiątych idea ta mogła zostać w pełni zrealizowana – w dużej mierze dzięki jej determinacji, energii i konsekwencji. Była ona również członkiem zarządu Fundacji Przyjaciół Planetarium i Muzeum Mikołaja Kopernika, wspierając rozwój tej ważnej dla miasta inicjatywy. Pozostawiła po sobie trwałe dzieło i środowisko ludzi, których inspirowała swoją wiedzą, konsekwencją i oddaniem.
Pogrzeb Pani Janiny Mazurkiewicz odbędzie się w środę 15 kwietnia o godz. 10:00 w kościele św. Ducha w Inowrocławiu. Pochówek nastąpi na cmentarzu św. Józefa w Inowrocławiu.

Muzeum Mikołaja Kopernika w Toruniu. Fot. K. Deczyński

Planetarium w Toruniu. Fot. K. Deczyński
Więcej informacji:
Autor: Michał Kłosiński
Źródło: Dom Mikołaja Kopernika w Toruniu
Zdjęcie na samej górze: Janina Mazurkiewicz (1935–2026)

