Przejdź do treści

Rewolucyjna kamera pozwala naukowcom odkryć ewolucję starożytnych gwiazd

img

Naukowcy z Uniwersytetu w Sheffield pracują z HiPERCAM, szybką, wielokolorową kamerą, która jest w stanie wykonać ponad 1000 zdjęć na sekundę, co pozwala ekspertom po raz pierwszy w historii zmierzyć zarówno masę, jak i promień chłodnego podkrała.

Odkrycia te pozwoliły naukowcom zweryfikować powszechnie stosowany model struktury gwiazdowej – który szczegółowo opisuje strukturę wewnętrzną gwiazdy – i dokonać szczegółowych prognoz dotyczących jasności, barwy i jej przyszłej ewolucji.

Naukowcy wiedzą, że stare gwiazdy mają mniej metali, niż młode, ale ich wpływ na ewolucję gwiazd jak dotąd nie był sprawdzony. Stare gwiazdy (często nazywane chłodnymi podkarłami) są słabe i jest ich niewiele w sąsiedztwie Słońca.

Do tej pory naukowcy nie dysponowali kamerą o mocy wystarczającej do uzyskania precyzyjnych pomiarów parametrów gwiazd, takich jak masa i promień.

HiPERCAM jest w stanie wykonać jedno zdjęcie co milisekundę, w przeciwieństwie do normalnej kamery na dużym teleskopie, która zwykle rejestruje jedno zdjęcie co kilka minut.

Prof. Vik Dhillon powiedział: „Byliśmy w stanie teraz zmierzyć wielkość gwiazdy, o której wiemy, że jest zgodna z teorią struktury gwiazdowej. Wyniki te nie byłyby możliwe do uzyskania przy pomocy jakiegokolwiek innego teleskopu. To nie tylko dowodzi teorii struktury gwiazd, ale także zweryfikowało potencjał HiPERCAM.”

HiPERCAM jest zainstalowana na Gran Telescopio Canarias (GTC) – największym na świecie teleskopie optycznym o średnicy lustra wynoszącej 10,4 metra. GTC jest zlokalizowany na wyspie La Palma na wysokości 2500 m n.p.m., co jest jednym z najlepszych miejsc na świecie do badania nocnego nieba.

Kamera może wykonywać szybkie zdjęcia obiektów we Wszechświecie pozwalając uchwycić ich szybkie zmiany jasności wywołane np. zaćmieniami czy wybuchami - z niespotykaną szczegółowością.

Dane zebrane przez kamerę, wykonane w pięciu różnych barwach jednocześnie, umożliwiają naukowcom badanie pozostałości martwych gwiazd, takich jak białe karły, gwiazdy neutronowe i czarne dziury.

Opracowanie:
Agnieszka Nowak

Więcej:
Revolutionary camera allows scientists to predict evolution of ancient stars

Źródło: University of Sheffield

Na zdjęciu: Wizja artystyczna gwiazdy podwójnej. Źródło: Mark Garlick