aktywne jądra galaktyk

Głodujące czarne dziury migotają silniej

Naukowcy odkryli, że tempo opadania materii na czarną dziurę w procesie akrecji jest jedynym czynnikiem, od jakiego zależy ilość światła emitowanego przez jądra aktywnych galaktyk.

Co rozświetla najjaśniejsze galaktyki?

Od dawna wiadomo, że interakcje pomiędzy galaktykami ma wpływ na ich ewolucję. Są to zjawiska powszechne we Wszechświecie, a większość galaktyk wykazuje oznaki wzajemnego oddziaływania. Najbardziej dramatyczne zderzenia między galaktykami powodują ich świecenie, szczególnie w podczerwieni, a zarazem są one jednymi z najjaśniejszych obiektów na niebie. Ich jasność pozwala badać je na odległościach kosmologicznych, co pozwala astronomom odtworzyć aktywność we wczesnym Wszechświecie.

ALMA: odkrywanie niewidocznego

Na powyższym zdjęciu widzimy centrum galaktyki o nazwie NGC 5643. Galaktyka ta znajduje się 55 milionów lat świetlnych od Ziemi i leży w granicach konstelacji Wilka (Lupus). To znana galaktyka Seyferta. Galaktyki Seyferta mają bardzo jasne centra - uważa się, że ich aktywne jądra są nieustannie zasilane okolicznym materiałem ściąganym przez znajdujące się w nich, supermasywne czarne dziury. Te czarne dziury bywają jednak często przesłaniania przez liczne obłoki międzygalaktycznego gazu i pyłu.

ALMA i kosmiczny pączek

Radioteleskopy sieci ALMA wykonały mapę obracającego się, pełnego pyłu pierścienia leżącego wokół supermasywnej czarnej dziury. Istnienie takich struktur w kształcie pączków z dziurką zostało zasugerowane już wiele lat temu, ale teraz po raz pierwszy teoria ta doczekała się jednoznacznego potwierdzenia. Jest to ważny krok w zrozumieniu wspólnej ewolucji masywnych czarnych dziur i ich galaktyk macierzystych.

Tajemniczy problem "migotającej" galaktyki został rozwiązany

Galaktyka zwana Markarian 1018, uważana jest obecnie za jedną z najbardziej "aktywnych galaktyk", co oznacza, że ma bardzo jasne i aktywne jądro, przez co nazywana jest "galaktyką aktywną" (AGN). Mimo że aktywne jądra takich galaktyk zajmują zazwyczaj stosunkowo niewielką część przestrzeni, światło niektórych z nich może przyćmić światło ze wszystkich gwiazd znajdujących się w pobliżu jej centrum.

XMM-Newton ujawnia wybuchową przeszłość Drogi Mlecznej

Gigantyczny bąbel otaczający centrum Drogi Mlecznej pokazuje, że sześć milionów lat temu supermasywna czarna dziura w naszej Galaktyce była w ogniu gwałtownych energii. Rzuca to również światło na ukryte miejsce “brakującej” materii Galaktyki. Oprócz tajemniczej ciemnej materii astronomowie musieli jeszcze znaleźć zwykłą - tak zwaną barionową - materię w Drodze Mlecznej. Było to możliwe m.in. dzięki XMM-Newton.

Subscribe to RSS - aktywne jądra galaktyk