Przejdź do treści

Rakieta Falcon 9 wynosi pierwszego satelitę GPS 3. generacji

falcon9

Rakieta Falcon 9 firmy SpaceX wyniosła na orbitę satelitę systemu nawigacyjnego GPS. Był to ostatni start rakietowy tej firmy w tym roku.

Rakieta Falcon 9 wystartowała w niedzielę 23 grudnia o 14:51 czasu polskiego z kosmodromu w Cape Canaveral na Florydzie. Na jej szczycie znalazł się statek GPS III-SV01 - pierwszy satelita systemu nawigacyjnego GPS 3. generacji.

Cały lot przebiegł pomyślnie i po 1 godzinie i 56 minutach od startu rakieta wypuściła ładunek na prawidłowej średniej orbicie okołoziemskiej MEO. Rakieta leciała w konfiguracji bez odzyskiwania dolnego stopnia, z uwagi na wymogi kontraktowe.


Film ze startu rakiety Falcon 9 z satelitą GPS III-SV01. Źródło: SpaceX.

Nowa generacja satelitów GPS

Historia nowej generacji satelitów GPS - serii III sięga roku 1998, kiedy zainicjowano plany modernizacji sieci. Satelity bloku IIIA, w tym pierwszy wysłany dzisiaj są budowane przez firmę Lockheed Martin, bazując na platformie satelitarnej A2100. Część z elementów statku, takie jak zbiorniki czy anteny JIB zostały wyprodukowane przez dywizje firm Northrop Grumman.

Nowe satelity GPS cechują się podwojonym czasem operacji (15 lat), mogą podawać 3 razy dokładniejsze informacje o położeniu, mają usprawnione mechanizmy przeciwzagłuszające. Każdy ze statków ma masę startową 4400 kg.

Satelity GPS serii III będą udostępniały nowe sygnały:

  • L2C - cywilny sygnał nawigacyjny w paśmie L2. Satelity wysyłane od 2005 roku są w stanie wysyłać w tym paśmie, jednak pełna operacyjność nowego sygnału ma zostać uzyskana, gdy 24 statki z tymi możliwościami znajdą się na orbicie.
  • M - nowy sygnał dla wojska na pasmach L1 i L2. Satelity będą wysyłały ten sygnał za pomocą dwóch anten z każdego satelity (jedna skupiona wiązka strefowa i jedna globalna). Wiadomości w sygnale będą przekazywane w ładunkach MNAV, umożliwiających większą elastyczność formatu przekazywanych danych.
  • L5 - silniejszy sygnał cywilny w paśmie L5, zaprojektowany z myślą o lotniczych służbach ratunkowych. Wszystkie satelity wysyłane od 2010 roku, są wyposażone w możliwości nadawania na tym paśmie.
  • L1C - nowy sygnał cywilny na obecnie użytkowanym cywilnym paśmie L1. Jego pełna operacyjność powinna być osiągnięta pod koniec lat 20. Sygnał ten będzie kompatybilny ze standardem GNSS i takimi systemami jak europejskie Galileo.

Satelity serii GPS III są kompatybilne wstecznie z poprzednimi generacjami satelitów oraz naziemnym segmentem OCX.

Podsumowanie

Niedzielny lot rakiety Falcon 9 był wyjątkowy pod kilkoma względami. Była to pierwsza zrealizowana misja, wygrana w przetargu EELV - dla strategicznych ładunków rządowych USA. Firma SpaceX jako pierwsza wysłała satelitę GPS kolejnej generacji. Ten tytuł miał początkowo przypaść spółce ULA i rakiecie Delta 4M. Jednak wiosną 2017 roku Siły Powietrzne USA zdecydowały zamienić kolejność lotów i Delta IV M wyniesie dopiero drugiego satelitę systemu.

Firma kończy też rekordowy pod względem liczby startów rok. W 2018 roku udało się przeprowadzić aż 21 udanych misji. To więcej niż cała Rosja (19 startów) i 70% wszystkich startów amerykańskich rakiet.

Źródło: Lockheed Martin/NS/SpaceX

Więcej informacji:

Na zdjęciu: Rakieta Falcon 9 startująca z satelitą GPS III-SV01. Źródło: SpaceX.